Giới thiệu Việt Nam
Huyền bí tháp Pô Sah Inư, Bình Thuận
Quần
thể tháp Pô Sah Inư có kiến trúc đơn giản, nhưng mang đậm dấu ấn một
thời thịnh vượng của Vương quốc Champa xưa. Quần thể các tháp này đang
được bảo vệ rất tốt. Hàng năm, cộng đồng Chăm ở Bình Thuận đến đây làm
lễ Ka-tê tạo một sản phẩm du lịch độc đáo phục vụ du khách...
Quần
thể tháp Pô Sah Inư nằm trên đồi Bà Nài (phường Phú Hài, thành phố Phan
Thiết, tỉnh Bình Thuận) về hướng Mũi Né. Theo các nghiên cứu và khai
quật khảo cổ, nhóm tháp này được xây dựng từ khoảng cuối thế kỷ thứ
VIII, đầu thế kỷ thứ IX. Không cầu kỳ với những họa tiết trên bề mặt,
không có cửa vòm nhưng những ngôi tháp đã tạo được những ấn tượng mang
đậm văn hóa của người Chăm xưa. Trong quần thể các tháp này, các nhà
khảo cổ còn tìm thấy nhiều nền móng của một ngôi đền bị sụp đổ. Hiện
nay, quần thể này chỉ còn 3 tháp. Trong đó, tháp lớn nhất còn khá
nguyên vẹn, thờ thần Shiva với bộ Linga-Yoni làm bằng đá đen nguyên
khối. Gần đó là 2 ngôi tháp nhỏ, bị hư hỏng khá nặng. Tháp nhỏ nhất,
nằm sát tháp lớn thờ thần Lửa. Cách đó khoảng 50 m là tháp thờ thần Bò
và thần Nandin.
Riêng
gạch nền và ngói được khai quật xung quanh các ngôi tháp này cho thấy
có niên đại từ khoảng thế kỷ XV. Phần nền gạch này cho thấy công trình
kiến trúc rộng lớn như một ngôi đền với nhiều tầng bậc. Ngôi đền này
thờ Pô Sah Inư - con gái của vua Para Chanh. Tương truyền rằng, công
chúa Pô Sah Inư là một người tài sắc vẹn toàn. Bà có công dạy cho người
dân cách ứng xử, dạy nghề đánh cá, làm gốm, dệt vải cho cư dân Champa ở
Pajai tức Phú Hài ngày nay. Từ những công trạng đó, người dân rất tôn
kính bà. Khi mất đi, bà được nhân dân thần thánh hóa và lập đền thờ để
ghi công... Ngày 03/4/1991, nhóm đền tháp này được công nhận di tích
cấp Quốc gia, lấy tên gọi chung là Quần thể tháp Pô Sah Inư. Từ năm
1994-2000, tỉnh Bình Thuận trùng tu tôn tạo thêm cảnh quan cho khu vực
này phục vụ du lịch.
Vị
trí ngọn đồi Bà Nài khá lý tưởng. Đỉnh cao nhất là lầu Ông Hoàng được
nhiều người biết đến qua thi ca Hàn Mặc Tử. Từ đây, có thể nhìn xung
quanh. Hai mặt là trùng khơi xanh thẳm. Còn lại là hướng núi và hướng
nhìn về thành phố Phan Thiết. Tại đây có thể nhìn ngắm bình minh mọc
lên từ mặt biển và hoàng hôn sau những rặng núi mờ xa. Vì vậy, nhiều du
khách rất thích thú khi chọn cho mình thời điểm đến tham quan điểm du
lịch này. Cũng với vị trí này, du khách từ nhiều nước trên thế giới đến
đây để xem nhật thực toàn phần hoàn thiện nhất vào năm 2000.
Di
tích nằm trên đường từ Phan Thiết ra Mũi Né, nên rất thuận tiện để du
khách ghé tham quan. Khu vực này vẫn còn giữ được vẻ hoang sơ vốn có
của nó từ bao đời nay, dù cách thành phố khoảng 7 km. Ban quản lý khu
du lịch chỉ đầu tư xây dựng những bậc thang để lên đồi và sân bãi đậu
xe. Riêng khu vực tháp và lầu Ông Hoàng đều giữ lại nét hoang sơ, thơ
mộng. Những đêm trăng sáng, đứng ở Đồi Dương trung tâm thành phố vẫn
thấy rõ ngôi tháp thờ thần Shiva và lầu Ông Hoàng trên đỉnh đồi. Ban
ngày, hai công trình này có thể nhìn thấy ở khoảng cách 10-15 km.
Vào
các dịp lễ lớn của đất nước, các nghệ nhân người Chăm đến đây tổ chức
múa hát, phục vụ du khách. Tiếng trống Ba-ra-nưng, tiếng kèn Sa-ra-nai
của những K’lu (con trai) rộn ràng bên những điệu múa uyển chuyển của
những Kamei Tàrà (con gái). Vào khoảng tháng 10 dương lịch, người Chăm
từ khắp plêy (làng) trong tỉnh về đây dự lễ Ka-tê để cúng bái thần
linh, tổ tiên, cầu mưa thuận gió hòa. Công chúa Pô Sah Inư được xem như
một vị thần linh của xứ sở Pajai như Bà Chúa Xứ, Bà Thiên Hậu trong tín
ngưỡng dân gian của người Việt. Lễ hội Ka-tê diễn ra theo truyền thống,
có thầy cúng với nhiều lễ tắm tượng Linga-Yoni và rước kiệu thỉnh sắc,
dâng y phục cho công chúa Pô Sah Inư